Η Ελλάδα εισέρχεται σε μια νέα εποχή οδικής ασφάλειας με την εφαρμογή του ανανεωμένου Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας
Οι αλλαγές που φέρνει ο νέος ΚΟΚ είναι ριζικές και στοχεύουν στη μείωση των τροχαίων ατυχημάτων, την ενίσχυση της κυκλοφοριακής παιδείας και την επιβολή αυστηρότερων ποινών για επικίνδυνες συμπεριφορές.
Στο επίκεντρο της νέας στρατηγικής βρίσκεται η έννοια της υποτροπής, με τις ποινές να κλιμακώνονται ανάλογα με τη συχνότητα των παραβάσεων. Οι οδηγοί που επαναλαμβάνουν επικίνδυνες πρακτικές, όπως υπερβολική ταχύτητα, χρήση κινητού τηλεφώνου ή οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ, αντιμετωπίζουν πλέον αυστηρότερες κυρώσεις, οι οποίες περιλαμβάνουν υψηλά χρηματικά πρόστιμα και αφαίρεση διπλώματος για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, προβλέπεται ακόμη και ποινική δίωξη.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην καταπολέμηση της χρήσης κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση. Η νέα νομοθεσία απαγορεύει τη χρήση κινητού χωρίς hands-free, ακόμη και για πλοήγηση, ενώ σε περίπτωση ατυχήματος που οφείλεται σε απόσπαση προσοχής από το κινητό, το πρόστιμο μπορεί να φτάσει τα 4.000 ευρώ. Αντίστοιχα, η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ αντιμετωπίζεται πλέον με μηδενική ανοχή, καθώς οι αρχές επιδιώκουν να περιορίσουν δραστικά τα τροχαία δυστυχήματα που σχετίζονται με την κατανάλωση αλκοόλ.
Παράλληλα, το Υπουργείο Μεταφορών προχωρά στην εγκατάσταση εκατοντάδων «έξυπνων» καμερών σε βασικές οδικές αρτηρίες της Αττικής και άλλων μεγάλων αστικών κέντρων. Οι κάμερες αυτές είναι σε θέση να καταγράφουν παραβάσεις όπως υπερβολική ταχύτητα, μη χρήση ζώνης ή κράνους, παράνομες προσπεράσεις και παραβίαση σηματοδότησης. Τα πρόστιμα αποστέλλονται αυτόματα στους παραβάτες μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας gov.gr, χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση, ενισχύοντας τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα του συστήματος.
Ο αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών, Κωνσταντίνος Κυρανάκης, τόνισε ότι ο νέος ΚΟΚ δεν έχει τιμωρητικό χαρακτήρα, αλλά στοχεύει στην πρόληψη και την αλλαγή νοοτροπίας. Όπως ανέφερε, η Ελλάδα παραμένει στις πρώτες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε θανάτους από τροχαία, με 665 νεκρούς μόνο το 2024, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη για ουσιαστικές παρεμβάσεις.
Βασικές αλλαγές στον νέο ΚΟΚ — νέα πρόστιμα & ποινές
(Τα παρακάτω είναι όσα έχουν δημοσιευτεί — ενδέχεται να υπάρχουν λεπτομέρειες που δεν έχουν καλυφθεί ακόμη στα ΜΜΕ.)
| Παράβαση / περίπτωση | Τι ίσχυε “παλιά” / πριν | Τι ισχύει τώρα (νέος ΚΟΚ) |
|---|---|---|
| Οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ | Παλαιότερα υπήρχαν κυρώσεις, πρόστιμα, αφαίρεση άδειας, όμως πιο “ελαστικά” | – 0,50 – 0,80 g/L: 350 € + αφαίρεση άδειας 30 ημέρες – 0,80 – 1,10 g/L: 700 € + αφαίρεση άδειας 90 ημέρες – > 1,10 g/L: 1.200 € + αφαίρεση άδειας & πινακίδων 180 ημέρες, υποχρεωτική ακινητοποίηση & φύλαξη οχήματος, φυλάκιση 2 μηνών έως 5 έτη, αφαίρεση στοιχείων κυκλοφορίας (10 ημέρες έως 6 μήνες) – Υποτροπές: στην 1η υποτροπή: 2.000 € + αφαίρεση διπλώματος για 7 έτη · 2η υποτροπή: 4.000 € + αφαίρεση διπλώματος για 10 έτη |
| Υπέρβαση ορίου ταχύτητας > 50 km/h | Νέο πρόστιμο: 700 € + αφαίρεση άδειας για 60 ημέρες – 1η υποτροπή: 1.000 € + αφαίρεση άδειας έως 180 ημέρες – 2η υποτροπή: 2.000 € + αφαίρεση άδειας για 1 έτος – Σε ταχύτητα > 200 km/h ή κόντρες: 2.000 € + αφαίρεση άδειας για 1 έτος – Υποτροπές: 1η: 4.000 €, 2η: 8.000 € (με αφαίρεση άδειας για 2 ή 4 έτη) | Νέο πρόστιμο: 700 € + αφαίρεση άδειας για 60 ημέρες – 1η υποτροπή: 1.000 € + αφαίρεση άδειας έως 180 ημέρες – 2η υποτροπή: 2.000 € + αφαίρεση άδειας για 1 έτος – Σε ταχύτητα > 200 km/h ή κόντρες: 2.000 € + αφαίρεση άδειας για 1 έτος – Υποτροπές: 1η: 4.000 €, 2η: 8.000 € (με αφαίρεση άδειας για 2 ή 4 έτη) |
| Παραβίαση σηματοδότη (κόκκινο) | Προηγουμένως: πρόστιμο ~700 €, αφαίρεση άδειας 60 ημέρες, πινακίδες ~20 ημέρες | Νέο: πρόστιμο 700 € + αφαίρεση άδειας για 60 ημέρες – 1η υποτροπή: 1.000 € + αφαίρεση άδειας έως 180 ημέρες – 2η υποτροπή: 2.000 € + αφαίρεση άδειας για 1 έτος |
| Παραβίαση STOP (χωρίς πρόκληση ατυχήματος) | Παλαιότερα δεν υπήρχε διάκριση ανάμεσα πρόκληση ή μη, με πρόστιμο ~700 € και αφαίρεση άδειας ~20 ημέρες και στέρηση πινακίδων ~20 ημέρες | Νέο: πρόστιμο 350 € + αφαίρεση άδειας 30 ημέρες – 1η υποτροπή: 1.000 € + αφαίρεση άδειας έως 180 ημέρες – 2η υποτροπή: 2.000 € + αφαίρεση άδειας για 1 έτος – Αν προκληθεί ατύχημα: 700 € + αφαίρεση άδειας 60 ημέρες – Υποτροπή με ατύχημα: 1η: 2.000 € + άδεια 4 έτη, 2η: 4.000 € + άδεια 8 έτη |
| Οδήγηση χωρίς δίπλωμα | Παλαιότερα: φυλάκιση 1–12 μήνες, πρόστιμο ~100 €, αφαίρεση άδειας για ~30 ημέρες | Νέο: πρόστιμο 1.000 €, αφαίρεση άδειας για 1 έτος, φυλάκιση έως 2 έτη. Σε περίπτωση ατυχήματος, εφαρμόζονται οι διατάξεις του Ποινικού Κώδικα για επικίνδυνη οδήγηση. Υποτροπές: 1η: 2.000 €, άδεια 4 έτη · 2η: 4.000 €, άδεια 8 έτη |
| Μη χρήση ζώνης ή κράνους | Παλαιότερα υπήρχε πρόστιμο, αλλά πιο ήπιες κυρώσεις – συνήθως ο οδηγός επιβαλλόταν πρόστιμο | Νέος: για μη χρήση ζώνης / κράνους → πρόστιμο 350 € + αφαίρεση άδειας 30 ημέρες. Στην πρώτη υποτροπή: 1.000 € + αφαίρεση άδειας 180 ημέρες. Στη δεύτερη υποτροπή: 2.000 € + αφαίρεση άδειας 1 έτος. |
| Χρήση κινητού κατά την οδήγηση | Παλαιότερα η χρήση κινητού είχε πρόστιμο αλλά χωρίς τόσο υψηλά πλαφόν | Τώρα: πρόστιμο 350 € + αφαίρεση άδειας 30 ημέρες. Υποτροπές: 1η: 1.000 €, άδεια 180 ημέρες · 2η: 2.000 €, άδεια 1 έτος |
Όριο αλκοόλ — παλιότερα vs τώρα
- Το νέο όριο όπως αναφέρεται είναι 0,50 γραμμάρια ανά λίτρο αίματος (ή ισοδύναμα 0,25 mg/L στον εκπνεόμενο αέρα).
- Παλαιότερα, τα όρια ήταν παρόμοια (0,50 g/L) αλλά οι κυρώσεις για υπέρβαση ήταν “λιγότερο αυστηρές” — δηλαδή τα πρόστιμα και οι ποινές δεν ήταν τόσο μεγάλες ούτε τόσο συστηματικές. (Δεν εντοπίστηκε ακριβής αναφορά για “τι ίσχυε ακριβώς πριν” στα ΜΜΕ.)
- Σημείωση: Οι νέες ρυθμίσεις θέτουν πιο αυστηρές διαβαθμίσεις και υποτροπές, ενώ προσθέτουν ακινητοποίηση οχήματος, φύλαξη και πιθανή ποινική δίωξη για σοβαρές περιπτώσεις.
Πώς εντοπίζονται οι παραβάσεις — μέσω καμερών & ψηφιακής καταγραφής
Ο νέος ΚΟΚ συνοδεύεται από τεχνολογικές και οργανωτικές αλλαγές για αυτόματη καταγραφή παραβάσεων:
Θα γίνεται ηλεκτρονική ειδοποίηση στον παραβάτη μέσω gov.gr ή SMS, όποτε καταγράφεται παράβαση.
Προβλέπεται δίκτυο καμερών (ενδεικτικά ~1.388 κάμερες) σε δρόμους που θα «κοιτούν» παραβάσεις όπως υπέρβαση ταχύτητας, παραβίαση σηματοδότη, χρήση κινητού, παράνομη χρήση λεωφορειολωρίδων / Λ.Ε.Α.
Οι κάμερες των λεωφορείων (πιλοτικά ήδη σε δρομολόγια στην Αθήνα) καταγράφουν παραβάσεις στη λεωφορειολωρίδα και άλλες παραβάσεις, και θα διασυνδέονται με το πληροφοριακό σύστημα για άμεση αποστολή κλήσεων.
Τα δεδομένα που καταγράφονται (φωτογραφίες, βίντεο) αποστέλλονται στην αρμόδια αστυνομική αρχή για επιβεβαίωση και έκδοση της κλήσης / πρόστιμου.
Καινοτομία: οι παραβάσεις που καταγράφονται μέσω καμερών θα βεβαιώνονται αυτόματα, χωρίς να απαιτείται η φυσική παρουσία τροχονόμου στη σκηνή.
Tags: Ελλάδα, ΚΟΚ Last modified: 14/10/2025
